السيد حامد النقوي (مترجم: محبوب القلوب)
497
خلاصهء عبقات الانوار (حديث أنا مدينة العلم) (فارسى)
تمام حقايق و مسماهايش بود و شكّى نيست كه اين درجه دانش بالاتر و والاتر از دانستن مجرّد اسما است . زيرا كه از اسماء براى تبيين مسمّاها استفاده مىشود و مسمّى مقصود بالذّات است و آن ديگرى وسيله است و ميان اين دو چه فاصلهى بسيار دورى است . و مانند آن ، اين كه هدف از آفرينش آدم عليه السلام همانا آفرينش پيامبر از صُلب او بود و همان مقصود بالذّات است و آدم وسيله است و از اينجا بعضى پژوهشگران گفتهاند : جز اين نيست كه فرشتگان براى نور محمّد صلى الله عليه و آله و سلم كه در جبين آدم بود ، سجده كردند . . . » و شيخ خالد ازهرى در شرح اين سرودهى بوصيرى : فاق النبيين فى خلق و فى خلق * و لم يدانوه فى علم و لا كرم و كلّهم من رسول اللَّه ملتمس * غرفاً من البحر او رشفاً من الديم و واقفون لديه عند حدّهم * من نقطة العلم او من شكلة الحكم « 1 » گفته است : . « معنى اين سه بيت چنين است : ايشان صلى الله عليه و آله و سلم بر تمام پيامبران در آفرينش و سرشت برتر شد و در دانش و در بخشندگى به او نزديك نشدند ، همانگونه كه در توضيح عبارت « يا اكرم الرّسل » و « و من علومك علم اللوح و القلم » به زودى خواهد آمد و تمام پيامبران از دانش رسولاللَّه صلى الله عليه و آله و سلم به اندازهى جرعهاى از دريا يا قطرهاى از باران فراوان برگرفتند ، و همگى در انتهاى نقطهى علم خود يا شكل حكمتها ايستادهاند و شكل را به حِكَم اختصاص داد ، زيرا شكل مجموعهاى از نقاط است و مفهوم بيشترى را در بر دارد . » « 2 »
--> ( 1 ) . بر پيامبران در آفرينش و اخلاق برترى يافت و نزديك او در دانش و در كَرم نگرديدندو همگى آنان از رسولخدا جرعهاى از دريا يا قطرهاى از باران تقاضا مندند پيامبران همگى نزد او از لحاظ علم و حكمت در مرز خود ايستادهاند ( 2 ) . شرح البردة ، از ازهرى / 63 .